Jaarverslag Ypsilon 2007

Ypsilon in kort bestek

Ypsilon is de landelijke vereniging van familieleden van mensen met schizofrenie of een psychose. Ze is actief op het gebied van zelfhulp, belangenbehartiging en voorlichting. De vereniging telde op 1 oktober 2007 50 afdelingen en 7.641 leden. Ze vormt daarmee een van de grootste consumentenverenigingen in de geestelijke gezondheidszorg.

Ypsilon is de landelijke vereniging van familieleden van mensen met schizofrenie of een psychose. Ze is actief op het gebied van zelfhulp, belangenbehartiging en voorlichting. De vereniging telde op 1 oktober jl. 51 afdelingen en 7.193 leden. Ze vormt daarmee een van de grootste consumentenverenigingen in de geestelijke gezondheidszorg.

Missie
De vereniging Ypsilon versterkt de stem van familieleden van mensen met schizofrenie of een psychose.

Doel
De gevolgen van de ziekte vormen voor mensen met schizofrenie of een psychose en hun familieleden geen belemmering om hun leven in eigen hand te nemen.

Visie
Hoe beter de zorg voor mensen met schizofrenie of een psychose, en hoe beter de familie is toegerust hiermee om te gaan, hoe meer de familie weer gewoon familie kan zijn.

3.1 - Uitgangspunten

Familie

Ypsilon is opgericht door en voor familieleden van mensen met schizofrenie of een psychose. Zij is partij in de zorg voor de patiënt, indien deze zelf niet voldoende voor zijn eigen belangen op kan komen. Daarnaast heeft de familie, inclusief partners en andere naasten, behoefte aan ondersteuning voor zichzelf bij het verwerken van en omgaan met de ziek(t)e.

Empowerment

Ypsilon streeft ernaar de patiënt en diens familie sterk, weerbaar en zelfbewust te maken. Voor de familie ligt de nadruk op het nemen van verantwoordelijkheid voor het eigen leven en het stellen van grenzen. Dat werkt bevrijdend voor henzelf, maar kan ook een positief effect hebben op het zieke familielid.

Klant, dus koning

Het belang van patiënt en familie bepaalt de te bieden zorg. Beiden hebben recht op een respectvolle benadering. Het ontbreken van ziekte-inzicht vraagt van de hulpverlening een extra inspanning; niet elke patiënt vraagt om de zorg die hij nodig heeft.

Eigen expertise

Elk familielid beschikt over informatie die in de eerste plaats waardevol kan zijn voor de behandeling van de eigen patiënt. Door hun kennis en ervaringen te delen, zijn familieleden ook elkaar tot steun. Door deze kennis en ervaringen te bundelen en ook naar buiten uit te dragen, levert de vereniging een essentiële bijdrage aan de zorg voor mensen met schizofrenie of een psychose.

Triademodel

De vereniging werkt vanuit het besef dat patiënt, hulpverlener en familie alleen samen in staat zijn de beste zorg te bieden.

Leren van elkaar

De zorg voor mensen met schizofrenie is erbij gebaat als iedereen optimaal van elkaars kennis profiteert. Dat gebeurt nog te weinig, zowel binnen de eigen groep als tussen de drie partijen onderling. Ypsilon ziet het als haar taak om uitwisseling te bevorderen.

Positief kritisch

Als luis in de pels is Ypsilon kritisch waar het moet en positief waar het kan. Ypsilon spreekt de verantwoordelijken aan op zaken die voor verbetering vatbaar zijn. Dat doet zij zo opbouwend mogelijk, omdat zij ervan overtuigd is dat haar stem op deze manier het krachtigst is en dus het meest doeltreffend.

Zelfhulp / Belangenbehartiging / Voorlichting

De vereniging kent de pijlers zelfhulp, belangenbehartiging en voorlichting die in elkaar zijn vervlochten. Zij dekken als drie-eenheid het hele spectrum van activiteiten die kenmerkend zijn voor een consumentenvereniging.

Ziektegebonden

Het karakter en de prevalentie (het aantal ziektegevallen op een bepaald tijdstip) van schizofrenie en psychose rechtvaardigen het bestaan van een eigen organisatie voor patiënt en familie.

Onafhankelijk

De vereniging bepaalt haar eigen visie en ideeën en draagt deze ook als zodanig uit. Cont(r)acten met financiers, alsmede participatie in samenwerkingsverbanden vormen hierbij geen belemmering.

Resultaatgericht

Ypsilon is een slagvaardige consumentenorganisatie die vindt dat het resultaat telt. Het proces om tot dit resultaat te komen, is van ondergeschikt belang. Zij hanteert hierbij het motto: Kan het niet zoals het moet, dan moet het zoals het kan.

Regionaal georiënteerd

Het zwaartepunt van het beleid van de vereniging ligt bij de basis: de regionale afdelingen van de vereniging. De landelijke organisatie wordt gevoed door de regio's en neemt alleen die zaken op zich die niet regionaal kunnen worden gerealiseerd: Van ‘bottom’ naar ‘up’. Juist in de samenwerking tussen de regio’s en de landelijke organisatie zit de meerwaarde van de vereniging.

Democratisch werkend

Ypsilon is een vereniging. Elk familielid kan zijn eigen deskundigheid inbrengen en daarmee bijdragen aan de koers van de organisatie.

3.2 - Kernactiviteiten

• Zo’n 50 regionale gespreksgroepen komen doorgaans maande­lijks bijeen. Van alle familieleden vormen ouders (met name moeders) de meerderheid van de bezoekers. Om ook anderen voldoende ruimte te geven, biedt Ypsilon nog aparte bovenregionale gespreksgroepen voor:
• partners
• broers/zussen
• kinderen-van'
• nabe­staanden na zelfdo­ding
• familieleden van patiënten jonger dan 18 jaar
• migranten
• familieleden van patiënten in TBS/Gevangeniswezen.

Verscheidene afdelingen organiseren bovendien eerste-psychosebijeenkomsten voor mensen voor wie de problematiek nog nieuw is.
Voor bijna alle bovenregionale groepen kent Ypsilon ook een ‘gespreksgroep per e-mail’, maar er zijn ook e-mailgroepen die weer geen variant in de vorm van fysieke bijeenkomsten kennen. Voorbeeld hiervan is de groep schizprof, voor mensen die beroepshalve te maken hebben met schizofrenie.

• Empowerment-trainingen

Trainingen voor familieleden waarvan Ypsilon aan de basis stond en die de familie handvatten biedt voor de omgang met schizofrenie, met de patiënt en met zichzelf. De modelcursus psycho-educatie richt zich op basale informatie, de Prospecttraining op bewustwording van schizofrenie voor het familielid, en de Training Interactievaardigheden op goede communicatie en omgang met patiënt en behandelaar.

• Jaarlijkse landelijke dag

Studiedag voor Ypsilonleden en andere belangstellenden op de 2e of 3e zaterdag in november. Informatiemarkt, presentaties en contact met lotgenoten.

• Noordelijke dag

Tweejaarlijkse bijeenkomst voor Ypsilonleden in Noord-Nederland.

• Regionale belangenbehartiging

Richt zich op verbetering van de kwaliteit van zorg voor patiënten en familie. In elke regio ontwikkelen kaderleden in dit verband activitei­ten. Soms zijn deze gericht op individuele belangen, andere keren op beleidsveranderingen binnen de zorginstellingen.

• Landelijke belangenbehartiging

Richt zich eveneens op verbetering van de kwaliteit van zorg voor patiënten en familie, maar dan op bovenregionaal niveau. Hiertoe klopt Ypsilon aan bij vertegenwoordigers van de politiek, de Inspectie, zorginstellingen, adviesraden als ook bij tal van collega-consumentenorganisaties.

• Voorlichting

Aan familieleden: Wat is schizofrenie, wat is een psychose. Hoe ga ik om met de ziekte en patiënt. Naar de hulpverlening: Aan welke informatie heeft de familie behoefte. Welke informatie kan de familie inbrengen die de behandeling ten goede komt. Naar het publiek: Dit is schizofrenie wel, dit is ’t niet. Begrip en steun vanuit de omgeving zijn belangrijk voor familie en patiënt.

• Adviesdienst

Jaarlijks verwerken de medewerkers van het telefoonteam en het Internetteam meer dan 6.000 inkomende telefoontjes en zo’n 1.500 adviesvragen per e-mail. Daarin worden vooral individuele proble­men besproken of vragen gesteld om acute hulp (bijvoorbeeld bij crisis). Vaak worden mensen ver­volgens verwezen naar de regio­na­le kaderleden, die vanaf dat moment de rol van vraag­baak overnemen.
Bij de consulent sociale dienstverlening kunnen de leden terecht met vragen over
sociaal-maatschappelijke en juridische onderwerpen.

• Ypsilon online

3 websites met samen meer dan 5.000 pagina’s die bijna 3 miljoen keer per jaar worden geraadpleegd, een adviesdienst online voor advisering op maat, tal van gespreksgroepen per e-mail en een elektronische nieuwsdienst.

• Ypsilon Expertisecentrum Wonen
  Digitaal informatiecentrum om familieleden van langdurig zorgafhankelijken te informeren, te activeren en te inspireren om te komen tot een eigen wooninitiatief op maat.
• Webmappen
  Toegesneden informatie afkomstig van internet, speciaal verzameld, gebundeld en afgedrukt voor mensen die hun weg op de digitale snelweg minder kunnen vinden.
• Gastdocentschap

Door Ypsilon onder meer verzorgd bij universiteiten en oplei­dingen voor verpleegkun­di­gen, huisartsen en politie.

• Kaderbijeenkomsten

Landelijke ontmoetingen waarin vaste vrijwilligers door voorlichting en intervisie vaardighe­den krijgen aangeleerd en worden geïnformeerd over de organisa­tie van de geestelijke gezond­heidszorg.

• Kadertrainingen

Trainingen gericht op de vergroting van de deskundigheid van vrijwilligers.

• Werkgroep Vrijwilligersbeleid

Commissie van landelijke organisatie en kaderleden tezamen ter ondersteuning van de vrijwilligers die binnen Ypsilon actief zijn.

• Erelid/Lid van verdienste/Oorkonde

Leden van verdienste krijgen een gouden Ypsilonspeldje als stimulans om voor Ypsilon op de ingeslagen weg door te gaan. Vrijwilligers die langer actief zijn geweest krijgen bij vertrek een oorkonde. Het erelidmaatschap is de bekroning van kaderleden met een lange en bijzondere staat van dienst.

3.3 - Uitgaven van Ypsilon

• Ypsilon Nieuws (YN)

Tweemaandelijks tijdschrift; gratis voor Ypsilonleden en € 40,- voor instellingen en hulpverle­ners

• Schizbul

Gratis nieuwsvoorziening per e-mail over (inter)nationale ontwikkelingen op het gebied van schizofrenie en psychose

• Informatiepakketten

3 versies met toegesneden informatie op het gebied van psychose, schizofrenie en Ypsilon.

• Strooifolders

Ypsilon in één oogopslag met psychose resp. schizofrenie als insteek

• Ypsilonbrochure

Wegwijs voor (nieuwe) leden van Ypsilon

• Gele brochure

      Algemene informatiebrochure over schizo­frenie

• Groene brochure

      Informatiebrochure voor familieleden van mensen met een eerste psychose

• Witte brochure

      Informatiebrochure voor familieleden van mensen met schizofrenie

• Blauwe brochure

      Uitgave van Ypsilon en Parnassia met patiënteninforma­tie

• Vrijwilligersbrochure

Wegwijs voor nieuwe vrijwilligers van Ypsilon

• Brochure zelfdoding

Over het risico van zelfdoding bij schizofrenie

• Mijn Marc heeft schizofrenie

Over donaties, schenkingen en legaten ten bate van de stichting Vrienden van Ypsilon

• Nu voor Later-reeks

      over onder andere bewindvoering, BOPZ, medicatie en dubbele diagnose.

• Handboek Kaderwerk Ypsilon

      Steuntje in de rug voor de 300 kaderleden van Ypsilon

• Kaderblad

      Info- en discussiebulletin voor kader van de vereni­ging

3.4 - In relatie met de hulpverlening

• Kwaliteitsprijs Schizofrenie

Ingesteld door Ypsilon voor instelling of project dat inzake schizofre­nie voorbeeld is voor andere initiatieven

• Hulpverlenerscongres

Regelmatig gehouden congres voor hulpverleners van Ypsilon doorgaans in samenwerking met winnaar Kwaliteitsprijs voorgaande jaar

• Betrokken omgeving

Modelregeling over wat familieleden kunnen verwachten van een GGZ-instelling

• Onderzoek en onderzoeksondersteuning

Leidde onder meer tot gegevens over belasting van familieleden.

3.5 - Algemeen

• Bereikbaarheid

Maandag tot en met vrijdag van 10 tot 16 uur op (088) 0002120. Fax (088) 0002121. E-mail: ypsilon@ypsilon.org Internet: www.ypsilon.org, www.psychoseplein.nl, www.schizofrenieplein.nl 

• Dicht bij Ypsilon

Anoiksis, Nu voor Later, Stichting Prospect, Stichting Interactie, Schizofreniestichting, Eufami

• Extra voorzieningen

-     Stichting Ypsilon Patiëntenzorg
De beheerde gelden worden uitgegeven aan zaken die de patiënt direct ten goede komen
-     Stacaravan
Vakantievoorziening voor familieleden die financieel minder draagkrachtig zijn

• Geldzaken

-     Lidmaatschap
€ 40,- per kalenderjaar. Inwonende gezinsle­den (steun­leden) € 10,-. Steunleden zijn volwaardig lid, maar krijgen geen eigen Ypsilon Nieuws
-     Stichting Vrienden van Ypsilon
Opgericht door niet-familieleden die Ypsilon financieel en op andere wijze willen steunen. Vriend is iemand voor € 25 per jaar, bedrijfsvriend voor € 250 per jaar (minimaal 3 jaar)
-     Sponsorloterij
Ypsilon als ideëel doel
-     Sponsoring/subsidie
Naast bijdragen van leden en donateurs grootste bron van inkomsten
-     Schizofreniefonds
Opgericht door Anoiksis, Ypsilon en SSN

• Verenigingsstructuur

De Ledenraad is het hoogste orgaan. Zij komt minimaal 2x per jaar bijeen en bestaat uit gekozen verte­gen­woordig(st)ers van alle provincies. De Ledenraad stelt het beleid vast en delegeert de praktische voorberei­ding en uitvoering van dit beleid aan het Bestuur, dat maan­delijks bijeenkomt. De Ledenraad telt 17 leden: de leden van het bestuur plus 1 vertegenwoordiger per provincie.

3.6 - Financiering

De activiteiten van Ypsilon werden in 2007 mede mogelijk gemaakt door bijdagen van:

• Stichting Vrienden van Ypsilon
• Fonds PGO
• Ministerie van VWS / Mezzo
• Fonds Psychische Gezondheid
• Fonds 1818
• VSB Fonds
• SKAN Fonds
• Stichting Gerard van Kleef
• Stichting NutsOhra
• Hersenstichting
• Dr. Wittenberg Stichting
• Sponsorloterij
• Meerkanten
• Vilans
• Achmea
• AstraZeneca
• Bristol-Meyers Squibb
• Eli Lilly
• Janssen-Cilag
• Lundbeck
• Solvay Pharmaceuticals
• En financiële bijdragen en bijdragen in nature van leden, vrijwilligers, donateurs, instellingen en andere geldschieters

…waarvoor onze hartelijke dank!

De opvallendste zaken van 2007
Ypsilon in kort bestek
Activiteiten 2007
Voorwaardenscheppende activiteiten
Ypsilon als organisatie
Bijlage: Afkortingenlijst