www.schizofrenieplein.nl www.psychoseplein.nl www.anoiksis.nl
 
 
Home   
 

Hulpverlening


Als hulp bij een psychose problemen geeft

De telefoontjes die Ypsilon dagelijks krijgt, leren dat het in de praktijk wel eens anders uitpakt dan je zou wensen. De problemen zijn vaak dezelfde. De oplossingen ook.



Mijn familielid wil geen hulp zoeken

Juist psychotische mensen zijn er doorgaans niet van te overtuigen dat zij hulp nodig hebben; hun psychose weerhoudt ze ervan. Probeer, hoe moeilijk ook, duidelijk te maken dat er wel degelijk iets aan de hand is. Zoek naar problemen waar uw familielid zelf ook hinder van ondervindt en leg die voor. U kunt ook eerlijk zeggen dat u zich zorgen maakt.




Ik twijfel of ik actie moet ondernemen

Snel ingrijpen betekent een sneller herstel en beperkt mogelijk de uiteindelijke gevolgen van een psychose. Trek bij twijfel altijd aan de bel.




Ik voel me niet serieus genomen

U bent degene die uw familielid het beste kent en daardoor beschikt u over waardevolle informatie voor hulpverleners. U bent beiden uit op het beste voor de patiënt. Geef aan dat u hiertoe graag samen wil werken. Dat houdt in dat u de mening van de hulpverlener respecteert, maar betekent ook dat u mag verwachten dat de hulpverlener uw mening respecteert; ieder zijn deskundigheid.

Een voorbeeld: Het is mogelijk dat uw familielid in het contact met een hulpverlener zich ineens beter voordoet dan hoe u hem (dagelijks) meemaakt. Dit kan ertoe leiden dat hulpverleners het idee hebben dat u overdrijft. Het is dan van belang dat u duidelijk en concreet aan kunt geven op welke punten het gedrag van uw familielid is veranderd.




De huisarts wil alleen met mijn zieke familielid praten

Huisartsen maken gemiddeld maar eens per jaar iemand met een eerste psychose mee. Zij zullen dus niet altijd direct een psychose onderkennen en daarom ook niet altijd even adequaat reageren. Dring erop aan dat informatie van uw kant cruciaal kan zijn voor de noodzakelijke behandeling.

Mocht de huisarts als argument gebruiken dat uzelf geen patiënt van hem bent, vraag dan uw eigen huisarts om contact op te nemen met zijn collega of een RIAGG-psychiater.




Bemoeizorg van de RIAGG

Uw familielid wil niet naar de RIAGG

RIAGG's realiseren zich steeds meer dat niet iedereen die hulp nodig heeft uit zichzelf bij hen aanklopt. In veel steden verlenen ze daarom ook 'bemoeizorg'. Ze zoeken de patiënt zelf op, ongeacht of hij thuis woont of op straat leeft. Met veel geduld lukt het soms om het vertrouwen te winnen en mensen toch in zorg te krijgen.

Op het moment dat u via de huisarts niets gedaan krijgt, kunt u zelf aan de RIAGG vragen of zij contact wil zoeken met de patiënt. Vindt u daar onverhoopt geen gehoor, wijs de hulpverlener dan op zijn verantwoordelijkheid om mensen met psychiatrische problemen hulp te bieden. Heeft ook dat geen effect, dan kunt u contact opnemen met de regionale belangenbehartiger van Ypsilon. Samen lukt het mogelijk alsnog uw familielid in zorg te krijgen.




Uw familielid wordt niet opgenomen

U klopt niet zomaar aan om een familielid te laten opnemen, dus u mag verwachten dat uw roep om hulp serieus wordt genomen.

Acht de psychiater opname niet nodig, dan moet hij met een goed alternatief komen.

Ziet de psychiater (juridisch) geen mogelijkheden voor opname, dan is het raadzaam bij Ypsilon te verifiëren of de wet misschien toch mogelijkheden biedt. Is dit het geval, overleg dan opnieuw met de psychiater. Blijft deze een opname weigeren, terwijl u ervan overtuigd bent dat dit noodzakelijk is, dan kunt u contact opnemen met de directie van de instelling of de Inspectie voor de Volksgezondheid inlichten of eventueel een klacht indienen bij de klachtencommissie van de betrokken instelling. Hoe dat moet, staat beschreven in diverse brochures. Wilt u advies, neem dan contact op met Ypsilon.




Men zegt dat ú een gedwongen opname moet aanvragen

In het contact met uw familielid bent u de constante factor. Een hulpverlener is vervangbaar. Het vertrouwen tussen u en de patiënt staat dus voorop.

Om die reden is het vaak raadzaam dat niet u, maar de hulpverlening bij de rechter een verzoek tot gedwongen opname doet. Dat houdt het ook zakelijk. U kunt wel een rol bij dit proces spelen, maar dit kan alleen met medeweten van de patiënt.

Het is ook mogelijk dat u en de hulpverlener van mening verschillen over de noodzaak van een gedwongen opname. Vraag dan naar zijn overwegingen en zet daar uw argumenten tegenover. Overtuigt u elkaar niet en betekent dit dat de procedure niet in gang wordt gezet, dan kunt u zélf een opname aanvragen bij de officier van justitie. Zonder hulpverlener kan dit overigens niet, want er is ook in dit geval een medische verklaring nodig van een onafhankelijke psychiater. Wellicht kunt u hiertoe, bijvoorbeeld via de huisarts of maatschappelijk werker, een beroep doen op een behandelaar van een andere instelling. De belangenbehartiger van Ypsilon in uw regio heeft hiervoor mogelijk suggesties.




Uw familielid is (gedwongen) opgenomen, maar krijgt geen medicijnen

Medicijnen zijn meestal noodzakelijk om een psychose onder controle te krijgen. De patiënt moet echter wel akkoord gaan met het gebruik ervan. Als uw familielid psychotisch is, kan het moeilijk zijn hem van het nut van medicijnen te overtuigen. Het is dan van het grootste belang dat het behandelteam het vertrouwen van de patiënt probeert te winnen om hem tot behandeling te verleiden. Dit noopt tegelijkertijd tot voorzichtigheid: een slechte ervaring met medicijnen kan ertoe leiden dat uw familielid het gebruik ervan definitief afzweert. Goede voorlichting vooraf aan patiënt en familie helpt dit te voorkomen.

Blijft de patiënt medicijnen weigeren, dan is het niet toegestaan dat de behandelaar ze gedwongen geeft, tenzij er sprake is van ernstig gevaar. Een wetswijziging die dit alsnog toestaat ligt momenteel bij de Eerste Kamer.




Een opname is niet nodig maar een gedwongen behandeling wel

Vooralsnog mag iemand niet gedwongen buiten het ziekenhuis worden behandeld. De wet biedt echter wel een tussenoplossing: De patiënt kan onder voorwaarden -bijvoorbeeld over het gebruik van medicijnen- uit het ziekenhuis worden ontslagen. Houdt de patiënt zich niet aan de afspraken, dan is opname alsnog direct mogelijk.




Voortijdig ontslagen...

Uw familielid is voortijdig ontslagen uit het ziekenhuis

Als uw familielid wordt ontslagen uit het ziekenhuis dan mag u een aantal dingen verwachten: de psychose is onder controle, de patiënt is 'ingesteld' op medicijnen, hij heeft een fatsoenlijk dak boven zijn hoofd en er zijn goede afspraken over de vervolgbehandeling. Zijn deze zaken niet goed geregeld, dan is de kans groot dat het opnieuw fout gaat.

Ook de zorg na ontslag is wettelijk geregeld. Toch komt het nog voor dat mensen voortijdig en zonder nazorg op straat komen te staan. De argumenten: 'hij werkte niet mee aan de behandeling', 'hij is onbehandelbaar' of 'hij is uitbehandeld' mogen nooit reden zijn voor het onthouden van een behandeling en zijn in strijd met het principe van goed hulpverlenerschap.

Bij 'hij verziekte de sfeer op de afdeling', ligt het moeilijker. Dat heeft namelijk ook invloed op andere patiënten. Overplaatsing naar een andere afdeling of instelling kan dan voor alle betrokkenen beter zijn. Ontslag is in deze situatie vaak geen alternatief, want de patiënt heeft waarschijnlijk eerder meer dan minder zorg nodig.

Als de patiënt uit zichzelf wegloopt terwijl hij gedwongen is opgenomen, dan moet hij worden opgespoord en teruggebracht naar het ziekenhuis. Zat hij er vrijwillig, dan mag u verwachten dat het ziekenhuis alles in het werk stelt om de noodzakelijke nazorg te regelen.




Uw familielid gebruikt drugs of komt in aanraking met justitie

Gebruikt uw familielid drugs of alcohol, dan kan dit de hulp bemoeilijken. Veel instellingen zijn vooralsnog niet berekend op mensen met een dubbele problematiek. Zij belanden daardoor nogal eens tussen wal en schip. Dreigt dit te gebeuren, wijs de hulpverlening dan op haar zorgplicht en probeer samen naar de beste oplossing te zoeken. In sommige regio's bestaan voor deze groep gespecialiseerde afdelingen.

Een vergelijkbaar probleem doet zich voor als uw familielid tijdens een psychose een strafbaar feit begaat. Wie ziek is heeft recht op een behandeling en hoort niet thuis in een gevangenis, ook niet als hij in een psychose een strafbaar feit heeft begaan. Anderzijds zijn de meeste instellingen niet ingericht op behandeling-met-bewaking.

Schakel in overleg met de behandelaar een advocaat in die bekend is met de psychiatrische problematiek. Samen met de behandelaar lukt het hem misschien uw familielid uit het justitiële circuit te houden.


Terug naar inhoudsopgave Psychose-brochure

Bron: 'Voor het eerst een psychose'


Kies een ander hoofdstuk:
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10

Bestel hier uw eigen exemplaar van deze brochure.





dot Klik hier voor een printversie van deze pagina
dot Sitemap
dot Naar het begin van deze pagina
dot Laatste bewerking: 9 september 2005