U bent hier:
  1. Extra pagina's
  2.  > actueel
  3.  > Weblog
Wat houdt mij bezig?
Weblog van Ypsilonvoorzitter Jan Zandijk

Zorgmanager van het jaar en HART voor de (nieuwe) GGZ

Dat het beter moet in de GGZ, daarmee zijn vele direct betrokkenen het van harte eens. Maar ja, vanuit welke motieven en hoe dan?

Bertine Lahuis, bestuurder van Karakter, een instelling voor kinder- en jeugdpsychiatrie, is eind maart uitgeroepen tot zorgmanager van het jaar 2016. Ik maak haar mee in het bestuur van het Netwerk Kwaliteitsontwikkeling GGZ. In een filmpje van 5 minuten (klik hier) legt zij uit wat voor haar de 3 leidende vragen zijn als het gaat om het ontwikkelen van beleid:

Wordt de patiënt hier beter van?
Wat zou ik willen als het mijn kind is?
Wat kunnen de jeugdigen/het gezin zelf?

De vraag van Bertine, ‘Wat zou ik willen als het mijn kind is?’ is natuurlijk gemakkelijk te veranderen in ‘Wat zou ik willen als het mijn partner, mijn kind, broer, zus, neef, tante, vriend of vriendin is?’ De eerste twee vragen spelen gelukkig meer en meer door de hoofden en harten van zorgverleners, ook in de psychiatrie voor volwassenen. Dat geldt  minder voor de laatste vraag: ‘Wat kunnen patiënten en hun netwerk zelf?’

Daar wordt wel over nagedacht en er zijn goede voorbeelden van zorgaanbieders die het inmiddels doodnormaal vinden dat familie en naasten betrokken zijn bij de behandeling van hun zieke naaste: denk aan De Brouwerij, BuurtzorgT, Breburg. Dat zit inmiddels in hun DNA. En ik vergeet er vast nog een paar.

Ook psychiater Remke van Staveren heeft nagedacht over hoe het beter kan in de GGZ. Zij schreef het boek ‘HART voor de GGZ, werken met compassie in een nieuwe ggz’ (144 bladzijden). Zij stelt onder meer: ‘Het evenwicht tussen hoofd en hart, tussen ziel en zakelijkheid is zoek.’ Een prachtig boek! Irene van de Giessen, ervaringsdeskundige en maatschappelijk werker, meldt op de achterflap: ‘Ik raad iedereen aan om het boek te lezen want stiekem word ik er blij van. Als ik destijds zó was behandeld, was ik sneller hersteld’.

Ook verscheen het bijna vuistdikke boek ‘Goede GGZ! Nieuwe concepten, aangepaste taal en betere organisatie’, waarin de patiënt centraal wordt gesteld. ‘De unieke persoon, met een (te activeren) netwerk en een (te creëren) community eromheen, met echte aandacht voor de ervaringsdeskundigheid van de betrokkene’, staat op de achterflap. Dit boek, geschreven door 5 vernieuwers, biedt zicht op een nieuwe rolverdeling, een andere insteek, een herontwerp, alternatieve bekostiging. Er is sprake van een belangrijke mate van wetenschappelijke- en ervaringskennis.

Papier is geduldig. Boeken ook. Ypsilon steunt alle initiatieven die gericht zijn op het creëren van persoonlijke nabijheid van professionals in de levens van de patiënten en hun naasten. Maar in de praktijk blijkt al lang hoe ingewikkeld het is om als professional nabij te zijn en te blijven, ook als het tegenzit. Als de patiënt de behandeling niet oppakt, als familie aan de bel trekt met grote en veelal terechte zorg. Werken vanuit de relatie, in de leefwereld en in aansluiting bij (meestal kwetsbare) mensen is niet alleen een kwestie van aanleg en persoonlijk talent, of idealistische ideeën over een andere GGZ. Oefenen in menslievendheid, vertaald naar praktische vaardigheden, professionele deugden en kennis van zaken is nodig. Dat vraagt gerichte scholing en training.

Er is nog een lange weg te gaan. Wie gaat mee op reis?

1 reactie

Mevr. G.J. Paaij
Op 06-04-2016 16:10
Als GGZ-werkers die reis nu eens zien als een avontuurlijke in plaats van een vastomlijnd spoorboekje, is er al veel gewonnen. Psychiaters, woonbegeleiders, sociaal-psychiatrisch verpleegkundige, FACT-medewerkers: de lijst is oneindig als het gaat om in de kramp schieten zodra het woord privacy valt. Patiënten met een ernstig psychiatrische aandoening eisen vaak dat naaste familie, lees ouders, buiten de deur wordt gehouden tijdens en/of na een psychiatrische opname. De voorbeelden dat familie onvoldoende wordt gehoord, laat staan dat zorgelijke signalen worden meegewogen bij een IBS of RM liggen voor het oprapen. Mogelijk leidt de casus rondom Bart U. - hoe triest het ook is - tot een daadwerkelijke stem van de familie.
Ik hoop dat het binnen afzienbare tijd tot het verleden behoort dat ouders zelfs niet weten waar hun zoon of dochter is opgenomen. En dat alles onder het mom van privacy. Krijgen ze ook geen overlijdensbericht of is privacy dan opeens van tafel? Mogen ze dan eindelijk herenigd worden met hun kind, die ze bij zijn leven nooit meer hebben kunnen omarmen?
GGZ-sector: Toon eens Pietje Bell-gedrag, wees niet panisch voor rechtszaken en sta voor zowel het belang van de patiënt, maar ook voor dienst naaste familie. Goede zorg valt of staat met familiebetrokkenheid als één van de belangrijke pijlers. Niet het schrijven van vuistdikke beleidsstukken, maar menselijke maat toepassen. Kortom: gebruik je boerenverstand, laat je hart kloppen, kijk jezelf in de spiegel aan. Als je het voor jezelf kunt verantwoorden: handel er dan naar.


Reageer!


sluit venster