U bent hier:
  1. Extra pagina's
  2.  > actueel
  3.  > Weblog
Politieke ontwikkelingen
Hein Koger beschrijft de gevolgen van de politieke ontwikkelingen voor Ypsilon.

Van GGZ naar WLZ?

De deur naar de Wlz dreigde voor psychiatrische patiënten definitief dicht te gaan. Door de succesvolle lobby van het LPGGz en Ypsilon ging die weer open.  Maar wie mag er naar binnen?

Vanaf het begin van de grote hervormingsplannen in de langdurige zorg, met als doel de financiering via de AWBZ te beperken, ging de overheid ervan uit dat voor de gehele GGZ de AWBZ afgeschaft kon worden. Dit in tegenstelling tot andere sectoren zoals verpleging, verzorging en gehandicaptenzorg. Hier verving men voor de zwaardere gevallen de algemene wet bijzondere ziektekosten (AWBZ) door de wet langdurige zorg (Wlz).

De Wlz biedt ongeveer dezelfde zekerheden als de AWBZ. De oorzaak dat men de Wlz voor de GGZ gesloten wilde houden, was het feit dat men in nogal wat GGZ-kringen de overtuiging heeft dat voor psychiatrische patiënten herstel altijd mogelijk blijft. Van te voren kan men echter niet voorspellen voor welke patiënten dit opgaat.
Het LPGGz en Ypsilon hebben sterk in de politiek gelobbyd om de toegang van de GGZ tot de Wlz voor zwaardere patiënten tóch mogelijk te maken. Met groot succes. In januari 2014 nam de Kamer de motie Keijzer/Bergkamp unaniem aan. Ook de GGZ zou toegang tot de Wlz krijgen.
Ondanks intensief overleg over de toegangscriteria kwam men niet tot een voor iedereen aanvaardbare oplossing. De minister liet ZIN (Zorginstituut Nederland) onderzoek naar toegangscriteria doen. Na 15 maanden, eind maart 2015, kwam ZIN met de conclusie: ‘het is onmogelijk om vast te stellen dat psychiatrische problematiek blijvend en onomkeerbaar is, en herstel of verbetering uitgesloten’. Ongeveer de opvatting die VWS al jaren eerder had: geen toegang tot de Wlz voor psychiatrische patiënten.
GGZ Nederland,  het LPGGZ (en Ypsilon), de RIBW alliantie en Federatie Opvang tekenden onmiddellijk protest aan. Op 30 april werd het in de Kamer behandeld. Pia Dijkstra (D66) stelde er vragen over. Het antwoord van staatssecretaris Van Rijn was niet bemoedigend. Hij blijft erbij dat ZIN als enige ambtelijke organisatie de juiste toegangscriteria kan vaststellen.
Kan de wil van het parlement door ambtenaren met een andere visie zomaar genegeerd worden? Het komende half jaar zal dit blijken. Van Rijn zegde toe vóór 2016 met een besluit te komen.

Beschermd Wonen naar gemeenten

Bij de overgang van Beschermd Wonen (BW) van de AWBZ naar de Wmo is indertijd besloten deze taak toe te wijzen aan de 43 zogenaamde centrumgemeenten. Het totale budget voor BW, 1,3 miljard (2015) zou naar rato van het aantal BW-bedden per gemeente over deze centrumgemeenten verdeeld worden. Nu elke centrumgemeente het budget kent dat zij voor 2015 van de centrale overheid krijgt en haar verplichtingen voor de financiering van het aantal bedden in haar regio, zijn vele gemeenten zich rot geschrokken. Meer dan de helft van de centrumgemeenten zegt dat het toegekende budget voor BW te laag is om deze voorziening in 2015 in stand te kunnen houden. De twee meest schrijnende gevallen vormen Dordrecht en Zwolle, waar 30 tot 40 procent van de capaciteit dreigt te verdwijnen omdat er onvoldoende budget door het rijk is toegekend.

Hoe heeft het zover kunnen komen? Net als bij het drama bij het persoonsgebonden budget (PGB) had men ook hier ongelofelijke haast. Nog geen twee jaar geleden zou BW naar de zorgverzekeringswet (Zvw) gaan. De zorgverzekeraars zagen dit echter niet zitten. Eind 2013 besloot men het BW naar de gemeenten te decentraliseren. Vanaf dat moment werden in vliegende haast - er restte nog een goed jaar tot de ingangsdatum - de gevolgen van deze transitie in kaart gebracht. Er zijn daarbij zoals nu blijkt flinke fouten gemaakt.

Natuurlijk worden er door de overheid pogingen gedaan om deze fouten te herstellen, maar het vertrouwen in het welslagen van de decentralisatie van BW heeft een deuk. De overheid gaat blijkbaar ontstellend slordig en overhaast te werk en luistert niet naar waarschuwingen.

Toename verwarde mensen?

De media staan bol van schrijnende verhalen over ‘verwarde’ mensen die overlast veroorzaken. Deze toename zou best eens te maken zou kunnen hebben met de snelle afbouw van bedden in instellingen. De ambulantisering verloopt te snel en er belanden meer mensen op straat. De vaste commissie van VWS in de Tweede Kamer hield op 18 mei een hoorzitting waarbij Ypsilon, bij monde van Bert Stavenuiter, flink van zich liet horen. De maatschappij is nog lang niet klaar voor ambulantisering was zijn niet mis te verstane boodschap.
Twee dagen later zei minister Schippers in een debat dat de groep verwarde personen weliswaar lijkt toe te nemen, maar dat niet bewezen is dat dit te wijten is aan de afbouw van bedden in instellingen. Oppositiepartijen, waaronder SP en CDA,  bepleitten dat de ambulantisering tijdelijk moet stoppen. Dan kan opbouw van thuiszorglocaties prioriteit krijgen. De regeringscoalitie voelde hier echter niets voor. Schippers weigert de beddenafbouw stop te zetten. Wel zegde ze een onderzoek toe naar de knelpunten, met name omdat er grote verschillen zijn en er ook regio’s zijn waar het wél goed gaat. Eind september komt ze met een plan van aanpak.


Reageer!


sluit venster