4 www.ypsilon.org 5 YPSILON NIEUWS 1 | 2026 INTERVIEW INTERVIEW De psychiater als cliënt of naaste Van Mierlo en Kloet kennen elkaar nog van GGZ Breburg, waar zij een aantal jaren samenwerkten. Beide psychiaters delen hun persoonlijke ggz-ervaringen op sociale media, vertellen erover op conferenties en als het iets toevoegt ook in de behandelkamer. Kloet heeft naast zijn werk als psychiater een ‘loopbaan als patiënt’ en Van Mierlo is ‘zoon van’. Meestal kijkt de psychiater binnen bij de persoon die tegenover hem of haar zit. Op uitnodiging van Ypsilon zijn voor dit gesprek de rollen omgedraaid. Kloet en Van Mierlo vertellen over hun eigen zielenroerselen. Bert Stavenuiter (directeur Ypsilon) en Rita Loholter (redactielid YN) luisteren. Als het gaat om het delen van eigen ervaringen, is Kloet al decennia een voorvechter. Hij denkt terug aan zijn studietijd, aan hoe hij heeft geworsteld met opkomende angsten en depressies. ‘Het heeft me een aantal keren bijna de kop gekost, omdat er te veel van mijn brein gevraagd werd. Ik ben heel sensitief over wat er in mijn omgeving gebeurt. Er zitten ook mooie dingen aan bipolariteit, maar je moet er wel mee leren omgaan. Ik heb er nu meer evenwicht in gevonden.’ Van Mierlo volgde Kloet de afgelopen jaren met bewondering en heeft veel respect voor zijn openheid. ‘Je weet niet hoe je collega’s reageren, of het geaccepteerd wordt.’ Een goede keuze Na de geboorte van Van Mierlo kreeg zijn moeder haar eerste manie. ‘Er was wel een grootmoeder in de buurt die voor stabiliMijn kennismaking met een ervaringsdeskundige bij de behandeling van mijn zoon, achttien jaar geleden, ervoer ik als zeer positief. Het gaf mij hoop, want het kon weer beter gaan. Een ervaringsdeskundige in de ggz is open over zijn of haar eigen persoonlijke ervaringen. Het delen kan voor anderen zeer waardevol zijn. Maar hoe zit het met de andere ggz-medewerkers? Hoewel het steeds normaler wordt, zijn er ook hulpverleners die absoluut niet aan collega’s vertellen dat hun familielid psychische problemen heeft of dat zijzelf een kwetsbaarheid hebben. Vakgenoten Tom van Mierlo en Jeroen Kloet doen dat wel. ‘Er zijn veel hulpverleners met een kwetsbaarheid. Openheid kan de behandeling ten goede komen.’ Tom van Mierlo: 'Het helpt om voortdurend in de nabijheidszone te blijven. En dus ook dicht bij jezelf.' Jeroen Kloet: ‘Ik stel me standaard voor met: ik ben psychiater en ik bezit een wiebelige geest’ teit zorgde. Maar het feit dat mijn moeder tijdens onze jeugdjaren verschillende manische episodes heeft gehad zorgde thuis wel voor enige onrust en voor een gevoel van onveiligheid.’ Ook op latere leeftijd is zij nog een paar keer opgenomen, ook recentelijk nog, met een leeftijd van negenentachtig jaar. ‘Iedereen heeft zijn eigen redenen om een bepaald beroep te kiezen. Dat geldt des te meer voor mensen die in de ggz werken’, stelt hij. ‘Dat geldt zeker voor mij. Maar ik zou het ook voor geen goud willen missen.’ Hij is blij met zijn beroepskeuze en het vak wordt alleen maar mooier naarmate hij zijn ervaringen kan integreren. Professionele nabijheid ‘In 2014 had ik net het werkboek HIC (High Intensive Care) uitgebracht. In die tijd werd mijn moeder weer opgenomen. Met handen en voeten gebonden lag ze in de separeercel. En ik zat daar met mijn HIC-werkboek in mijn handen en vroeg mij met een gevoel van onmacht af: hoe dan?’ Als bestuurder en psychiater weet Van Mierlo heel goed hoe het moet, maar als zoon je moeder geïsoleerd te zien is een ingewikkelde confrontatie. ‘Ik was er als zoon, maar ben ook psychiater.’ In behandelsituaties met zijn moeder vertelde hij altijd dat hij psychiater is. Als zoon was hij vaak verdrietig, maar af en toe boos, ook op zijn moeder. Ypsilonners zullen dit herkennen. De situaties met zijn moeder hebben Van Mierlo geholpen om nederig te blijven kijken naar ‘hoe we het met elkaar doen’. Het heeft hem ook geholpen om het gesprek met zijn collega’s op te zoeken om de zorg een andere vorm te geven. ‘Professionele nabijheid in plaats van professionele afstand: het helpt om voortdurend in de nabijheidszone te blijven. En dus ook dicht bij jezelf.’ Een schat aan ervaringen Tijdens zijn studie en bij zijn vorige werkgever werd van Mierlo nog afgeraden om over zijn persoonlijke ervaringen te praten. Hij doet dit als bestuurder bij ggzinstelling Reinier van Arkel wel. Achteraf vindt hij dit advies niet juist. Ook als leidinggevende kun je goed gebruik maken van je ervaringskennis. 'Als voorbeeld: ook op de HIC, in een psychiatrische crisis, kun je herstelondersteunende zorg toepassen. Daar zijn collega’s het niet altijd over eens. Het gebruik maken van eigen ervaringen kan dan helpen.’ Kloet vindt het mooi dat Van Mierlo op deze manier werkt. ‘Het zou goed zijn als in alle lagen van de organisatie vanuit deze openheid wordt gehandeld. Het delen zou breder gedragen moeten worden. Het moet geen uitzondering zijn. Er zijn veel mensen in de hulpverlening die een kwetsbaarheid hebben en we weten dat openheid de behandeling van de patiënt ten goede kan komen.’ Bij Kloet komen regelmatig collega’s langs met de wens om te delen, maar ook met angst voor afwijzing door stigma of zelfstigma. ‘Terwijl het bevrijdend kan werken als je het erover kunt hebben.’ Volgens Kloet ligt er een schat aan ervaringen bij de hulpverlening. Dokterstas Kloet heeft met voortschrijdend inzicht geleerd om zijn persoonlijke ervaringen, afhankelijk van de situatie, te gebruiken. Tom van Mierlo is psychiater en bestuurder bij Reinier van Arkel. Hij is mede-initiatiefnemer en schrijver van verschillende zorgmodellen: HIC (High Intensive Care), ART (Actief herstel in de Triade), Netwerkpsychiatrie. Zijn laatste boek heet 'De basis van mentale gezondheid'. Jeroen Kloet is psychiater bij het VIP-team Tilburg (Vroege Interventie Psychose) van GGZ Breburg. Hij is initiatiefnemer van het Anti Stigma Café en heeft veel blogs geschreven. lees verder →
RkJQdWJsaXNoZXIy NzkyMjk=